ناریخ: پنج شنبه 25 آبان 1396 - شناسه حبر: 19653

بی تفاوتی مسوولان جواب داد: ضربان قلب پرده خوانی تربت حیدریه به شماره افتاد

بی تفاوتی مسوولان جواب داد: ضربان قلب پرده خوانی تربت حیدریه به شماره افتاد

 

از آن نسل بزرگ هنرمندان تعزیه و پرده خوان و نقال تربت حیدریه تنها دو نفر هنوز باقی مانده و هیچ رد و نشانی جز واگویه های مردم از دیگران موجود نیست.

شیوه اظهار ارادت به حضرت سیدالشهدا(ع) تاکنون به اشکال و شیوه های مختلف مرسوم بوده و هست که صرف نظر از شیوه های بومی و منطقه ای، اما رایج ترین مناسک خاص ماه محرم شامل: مجالس روضه خوانی، تعزیه یا شبیه خوانی، نقالی یا پرده خوانی، زنجیرزنی، نوحه سرایی و البته برپا کردن سفره های نذری از این جمله هستند.

هر چند ریشه پرده خوانی، شبیه یا تعزیه خوانی به قیام حضرت اباعبدالله الحسین (ع) باز می گردد، اما در نحوه اجرا بیشتر تداعی گر رویارویی و مبارزه بین دو نیروی خیر و شر یا نیکی و بدی با یکدیگر است که در ادبیات محرم به نام های 'اولیا' و 'اشقیا' ظاهر می شوند.

در آیین پرده خوانان شهرستان تربت حیدریه همچون دیگر پرده خوانان ایران، نقال یا پرده خوان وقتی قصد دارد از اولیا خداوند سخن سرایی کند، به نشانه احترام آنان را با دست نشان می دهد و زمانی هم که می خواهد از اشقیا سخن براند، آنان را با چوب دستی یا عصای پرده خوانی مورد عتاب و لعن قرار می دهند.

با 62 سال سن و 50 سال سابقه پرده خوانی هنوز بیمه نیستم

استاد رجبعلی صالحی تنها بازمانده نسل ریش سفیدان پرده خوان و تعزیه گردان تربت حیدریه است که به گفته خود: اکنون 62 ساله هستم و 50 سال از عمر خویش را به پرده خوانی در تربت حیدریه و شهرها و استانهای اطراف گذرانده ام.

وی که به شدت مورد بی مهری قرار گرفته است ضمن انتقاد از مسوولان ، گفت: انتظارداشتم حداقل موضوع بیمه من را در قالب بیمه هنرمندان پیگیری می کردند. .

صالحی در خصوص آیین پرده خوانی اظهار می دارد: در پرده ای که من بر اساس آن نقالی می کنم، 444 عکس، 17 مجلس و 7 پهلوان نامی به تصویر کشیده شده است.

وی افزود: این هفت پهلوان عبارت از: "حضرت ابوالفضل(ع) قمر بنی هاشم"، "حضرت علی اکبر(ع)"، "مختار ثقفی"، "متوکل بنی عباس"، "چاوش حسین (پهلوان محله ته خیابان مشهد که همه ساله زائران را به کربلا می برد)، "حضرت ثامن الحجج امام رضا(ع)" و "سلطان قیص هندی" هستند.

صالحی افزود: غالبا در ایام دهه نخست محرم در مساجد و تکایا برنامه پرده خوانی اجرا می کنم، اما واقعیت آن است که نه مسوولان به ما توجهی دارند و نه نسل جوان برای فراگیری این هنر اصیل سراغی از من می گیرند.

از نسل جوان تنها من راه پدرم را ادامه می دهم

مهدیه جلالیه دیگر پرده خوان تربت حیدریه نیز گفت: اکنون 40 سال سن دارم و بعد از درگذشت پدرم در سال 91 تاکنون هنر وی را ادامه می دهم و تصور می کنم از نسل جوان یا میانسال تربت حیدریه تنها من این راه را ادامه می دهم.

وی در خصوص مشخصات محتوایی پرده نقالی خود اظهار می دارد: پرده ای که از پدرم برای من به ارث رسیده قدمت زیادی دارد که از تاریخ آن به طور دقیق اطلاعی ندارم اما حداقل بیش از 80 سال است که در دست ما همچنان به کار می آید.

جلالیه با بیان اینکه در قدیم از پارچه و رنگ گیاهی استفاده می شده که ماندگاری پرده را زیاد کند، افزود: در تمام پرده ها غالبا 72 تصویر یا مجلس به عدد قهرمانان کربلا وجود دارد که موضوعات نیز به صورت مستقیم یا غیرمستقیم به واقعه عاشورا ارتباط دارند.

وی اظهار کرد: علاوه بر اینها تصاویر اشقیا نظیر شمر، ابن سعد و ابن زیاد نیز به چشم می خورد و یک پرده خوان زمانی که قصد دارد از رنج و مصیبت حضرت امام حسین و به طور کلی از اولیا سخن بگوید با لحنی ملایم و با سوز و گداز(گونه ای از مداحی) اجرا می کند و در مقابل زمانی که بنا بر توصیف اشقیا باشد، با لحنی خشن و مستبدانه (بحر طویل) سخن می گوید.

جلالیه که خود هنرمند تئاتر نیز هست، از مسوولان خواست تا نسبت به این هنر توجه بیشتری به خرج دهند تا مبادا نسل پرده خوان تربت حیدریه به سرنوشت تعزیه خوانان این شهر که امروز هیچ نام و نشانی از آن ها نیست، دچار شوند.

سال به سال دریغ از پارسال

عضو کمیسیون فرهنگی شورای اسلامی شهر تربت حیدریه و رییس اسبق اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی شهرستان با بیان اینکه ظرف سه دهه اخیر شهرستان تربت در زمینه آئین پرده خوانی افراد توانمندی را داشت که به دلیل بی مهری و کم توجهی دست اندر کاران فرهنگی شهر و بخصوص سردمداران هیئت های مذهبی رو به فراموشی سپرده شد، گفت: البته در زمان تصدی من به عنوان رییس فرهنگ و ارشاد اسلامی کم کاری صورت نگرفته است.

احمد وطن دوست افزود: شاید به جرئت بتوان گفت بهترین و متاسفانه آخرین حرکت خوب مجموعه فرهنگی این شهرستان در حوزه هنر آیینی، برگزاری دومین سوگواره پرده خوانی در سال 91 بود که به صورت منطقه ای و با حضور پرده خوانانی از استان های سه گانه خراسان برگزار شد.

وی با بیان اینکه در آن سال به عنوان دبیر، سوگواره را برگزار کردم، افزود: تمامی ظرفیت های تربت حیدریه شامل شورای شهر و نیز هیات های مذهبی برگزار شد.

به گفته وطن دوست: اکنون در کل شهرستان تربت حیدریه تنها رد و نشانی از تعزیه خوانی در بخش بایگ به چشم می خورد که در دهه نخست محرم اجرا می شود و البته در روستاهایی نظیر فرزق و منظر نیز سوسویی از این آیین کهن به چشم می خورد.

دستمان خالی ولی بی توجه نیستیم

مدیر فرهنگ و ارشاد اسلامی شهرستان تربت حیدریه نیز در پاسخ به این اظهارات ضمن بیان این که متاسفانه تاکنون بانک اطلاعاتی برای پرده خوانان و نقالان این شهرستان شکل نگرفته است، گفت: تنها افرادی که توسط مرکز هنرهای نمایشی مورد تقدیر واقع شده اند، در حد درج در بولتن نامشان به ثبت رسیده است.

محمد حسن زاده افزود: اگر عمری باقی بود با حمایت نماینده محترم شهرستان در مجلس شورای اسلامی طرح برگزاری سوگواره پرده خوانی را به صورت ملی در دستور کار داریم که امیدواریم به سرانجام برسد.

وی گفت: چند سال پیش خودم و دوستان انجمن هنرهای نمایشی پرده خوانی خراسان بزرگ را دو سال پی درپی با حمایت شهرداری و شورای شهر برگزار کردیم و سعی داشتیم ادامه نیز بدهیم ولی متاسفانه حمایت ادامه داری صورت نگرفت و دیگر برگزار نشد.

حسن زاده افزود: امسال هم تلاش شد کاری صورت گیرد، ولی کمبود منابع مالی مانع اجرای این برنامه و بسیاری برنامه های دیگر شد، لازم و ضروری است تا همگرایی بیشتری در این خصوص بین ادارات و سازمانها انجام شود.

منبع: ایرنا- تربت حیدریه

برچسب ها:

بحث و نظرات

ارسال نظر

لطفاَ همه فیلدها را پر کنید
نام و نام خانوادگی
ایمیل
13
جستجو
تبلیغات
© 2018 All Rights Reserved. - Developed By: GolsaSoft